Zoeken

Werkende meisjes vormen een sterk achtergestelde groep kinderen in Bangladesh. Zij voelen zich gediscrimineerd omdat ze kind, vrouw en arm zijn. Dit staat in een onlangs gepubliceerd rapport van onderzoeksbureau IREWOC.

‘Rijke meisjes hoeven niet te werken, wonen in een schone buurt en worden beschermd,’ zegt Jameela van 12, ‘Jongens hebben vrijheid en een getrouwde vrouw wordt gerespecteerd.’ Jameela woont bij haar tante in Dhaka omdat haar moeder op het platteland te arm is om voor haar te zorgen. Ze maakt schoon in een juwelierszaak en is nog nooit naar school geweest.

Wereldwijd is de participatie van meisjes op de arbeidsmarkt lager dan dat van jongens. Daar staat tegenover dat meisjes vaker betrokken zijn bij huishoudelijke taken en minder vaak naar school gaan. De meeste meisjes doen verborgen en ondergewaardeerd werk. Hierdoor wordt hun werk vaak niet meegeteld in statistieken. Onderzoeksbureau IREWOC deed onderzoek naar het werk van meisjes in Dhaka, en hun visies daarop.

Liefst binnenshuis
In de sloppenwijken van Dhaka werken meisjes in informele industrieën. Ze doen bijvoorbeeld borduurwerk of ander handwerk, in kleine werkplaatsen of thuis met familieleden. Omdat de meisjes deel uitmaken van kleinschalige familie ondernemingen is dit werk bij de wet niet verboden. Vaak zijn de familiebedrijfjes als onderaannemers verbonden aan grootschalige textiel bedrijven, die op deze manier gebruik maken van goedkope arbeid. Voor de meisjes en hun familie biedt het werk een laag maar extra inkomen.

Volgens de sociaal culturele normen in Bangladesh hoort een adolescent meisje zo veel mogelijk binnenshuis te blijven. Ook de meisjes zelf werken het liefst thuis. Daar voelen ze zich veilig en beschermd. Maar ze benijden hun broers en andere jongens wel om hun vrijheid.

Meisjes uit extreem arme families of zonder familie kunnen niet altijd thuis werken. Daarom zijn ook op straat jonge meisjes aan het werk te zien. Ze verzamelen afval of verkopen producten en verdienen hiermee met geluk 50 eurocent per dag. Naast gezondheidsrisico’s die het werk met zich brengt zijn deze meisjes vaak slachtoffer van verbaal of fysiek geweld. Volwassen verkopers, voorbijgangers en zelfs de politie snauwen ze af of slaan de meisjes. Werken op straat betekent vernederd worden en onbeschermd zijn.

Vervroegd huwelijk
Oudere meisjes hebben door de enorme groei van de kledingindustrie in Bangladesh formeel werk kunnen vinden in textiel fabrieken. Adolescenten vanaf 14 jaar oud mogen legaal tot 5 uur per dag werken, maar in de fabrieken werken ze 8 tot 12 uur per dag net als volwassen werknemers. Een combinatie met school is hierdoor niet mogelijk. Werkomstandigheden zijn vaak slecht: veel jonge werkneemsters klagen over hoofdpijn, gebrek aan pauze en angst voor de leiding.

Adolescente meisjes krijgen ook te maken met seksuele intimidatie als ze buitenshuis werken. Verbale toespelingen komen het meest voor maar ook fysiek misbruik is niet ongewoon. Soms zijn deze intimidaties zelfs aanleiding voor een vervroegd huwelijk. Ouders hopen op die manier hun dochter te beschermen. Zo trouwde Jameela’s nichtje op haar 14de, vertelt haar moeder: ‘ze heeft nu minder last van mannen die haar lastig vallen want haar man werkt in de zelfde fabriek.’ Jameela wacht een zelfde toekomst: ‘Als ik haar veiligheid kan garanderen tot haar twintigste, trouwt ze dan pas, maar als er problemen zijn dan trouwt ze eerder.’

De werkende meisjes in Dhaka voelen zich achtergesteld ten opzichte van rijke meisjes, van jongens en van volwassen vrouwen. De combinatie van hun economische positie, gender en leeftijd zorgt voor een driedubbele discriminatie. Eén van hen stelde zelfs: “arme werkende meisjes zijn niks waard, niemand geeft om ze”.

Anna Ensing

Het volledige rapport over werkende meisjes in Dhaka is te downloaden op www.irewoc.nl

Stem of voeg toe aan :  

Reacties