mei
21
Kunnen we het budget voor Ontwikkelingssamenwerking (OS) halveren, zoals de VVD in haar partijprogramma stelt? Of kan het nog verder omlaag, zoals PVV en TON willen? Moet het juist in deze moeilijke tijden omhoog, zoals de ChristenUnie bepleit, of blijven zoals het is, zoals de meeste partijen voorstaan?
Paus Benedictus XVI heeft in Caritas in veritate aangegeven dat het geluk van de hele wereld samenhangt: vrede en welzijn zijn er pas als die er zijn voor álle landen. Solidariteit is een van de principes van de katholieke sociale leer, een christelijke uiting van caritas, van Gods liefde voor iedere mens. “Ik had honger. Gaf je mij te eten?”, vraagt Jezus.
Vanuit zijn christelijke wortels geeft ons land nog steeds veel geld aan arme landen, we behoren tot de top van de donorlanden. En toch is het te gemakkelijk kritiekloos de huidige benadering voort te zetten. Onze manier van geven heeft de afgelopen decennia in veel landen, vooral in Afrika, niet geholpen. In tegendeel. We hebben regimes afhankelijk gemaakt van buitenlandse hulp en gecorrumpeerd: wie wil er niet een graantje meepikken? Voor die politieke leiders is het gemakkelijker ontwikkelingsgeld los te krijgen dan verantwoordelijkheid te nemen en zelf hun problemen op te lossen. Dus blijven die onopgelost. Door de buitenlandse geldkraan hebben ze geen politieke steun van de eigen bevolking nodig, wat de weg naar democratie blokkeert.
Tegenover dergelijke desastreuze gevolgen die echte ontwikkeling in de weg staan, groeit de effectieve ontwikkelingshulp vanuit ontwikkelingsbanken. Die maken commerciële initiatieven rendabel door die goed te checken, intensief te begeleiden en een haalbare rente te bieden. Die bedrijven zorgen voor werkgelegenheid en daardoor voor een groeiende middenklasse, die – mits groot genoeg – meer democratie kan afdwingen. Dergelijke initiatieven zijn zelfs bestand gebleken tegen de internationale economische crisis. Dergelijke ontwikkelingshulp kost de burger geen geld: ze levert zelfs een klein rendement op dat opnieuw geïnvesteerd wordt. Een dergelijk beleid is helaas moeilijk te verkopen aan burgers die geroerd worden door full colour armoedefoto’s en een bedelende hand.
In plaats van namens de burgers miljarden weg te geven, zou de overheid ertoe over kunnen gaan burgers te stimuleren zelf bij te dragen aan gezonde, kleinschalige projecten waar zij zelf voor kiezen en contact mee onderhouden. Bijvoorbeeld door iedere gedoneerde euro aan goedgekeurde instellingen te verdubbelen of verdrievoudigen. Veel kerkelijke projecten, lokaal opgezet en zonder veel overheadkosten, zouden daarvoor in aanmerking komen.
De huidige opzet van ontwikkelingshulp moet op de schop. Noodhulp moet natuurlijk blijven, met ook daar meer kritische zin en transparante verantwoording.
Zo kan de overheid bezuinigen, terwijl ontwikkelingslanden erop vooruitgaan. Alleen ons sentiment van medelijden zal eronder lijden.
Bron: Katholiek Nieuwblad


Wat de Katholieke missie heeft opgezet, staat in groot contrast met wat bilaterale macrobegrotingsteun beoogde te realiseren.
De caritas heeft wereldwijd mensen geleerd zichzelf te ontwikkelen via veelal rurale gezondheidszorg, scholing en landbouwontwikkeling.
De overheidsteun die naar de regimes ging, bleef in de steden of ging terug naar Zwitserland.
Daartussen zit nog een grijs discutabel gebied van de Icco’s en nog wat subsiedie-eters.
Oikocredit, Solidaridad en missie staan aan de basis van één op één solidartiteit die heeft gewerkt door de eeuwen heen.
De strekking van dit artikel: mee eens!